सरकारले यस आर्थिक वर्षको बजेटमा दैलेखको पेट्रोलियम व्यावसायिक उत्पादन छिटो अघि बढाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको भए पनि बजेटको अभावका कारण दुई विकल्पहरूको चर्चा सुरु भएको अधिकारीहरूले जनाएका छन्। चीनका प्राविधिकहरूले दैलेखमा प्राकृतिक ग्यासको भन्डार भएको प्रतिवेदन सरकारलाई बुझाएको अवस्थामा पनि पेट्रोलियम पदार्थको अन्वेषणका लागि आवश्यक थप अध्ययनतर्फ ठोस कदम चाल्न सकिएको छैन उनीहरूले बताए।
गत वर्ष दैलेखको जलजलेमा गरिएको प्राविधिक अध्ययनअनुसार ८०.७ अरब घनमिटर प्राकृतिक ग्यास फेला परेको थियो, अधिकारीहरूले जानकारी दिएका छन्। सरकारले यस आर्थिक वर्षको बजेटमा दैलेखको पेट्रोलियम व्यावसायिक उत्पादन छिटो अघि बढाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ। तर पेट्रोलियम अन्वेषणका लागि जम्मा १ करोड ७८ लाख रुपैयाँ मात्र बजेट छुट्याइएको छ, जुन मुख्य रूपमा प्रशासनिक खर्चमा जाने देखिन्छ।
नेपालको खानी विभाग र चीनको भूगर्भ सर्वेक्षण संस्था चेंगदूबीच भएको सम्झौताअनुसार दैलेखको जलजलेमा ४ किलोमिटरभन्दा मुनि गरिएको प्राविधिक अध्ययनपछि प्राकृतिक ग्यासको भन्डार फेला परेको थियो। प्रतिवेदनले अर्को चरणको परीक्षण आवश्यक रहेको सुझाव दिए पनि अहिलेसम्म प्रक्रिया अघि बढेको छैन अधिकारीहरूले बताए। यद्यपि, वेल टेस्टिङ भनिने यस परीक्षणका लागि आर्थिक तथा प्राविधिक सहयोगका लागि नेपालले चीनलाई अनुरोध गरिसकेको छ तर जवाफ नपाएको पनि अधिकारीहरूले बताएका छन्।
उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका प्रवक्ता नेत्रप्रसाद सुवेदीले बजेटमा पेट्रोलियम पदार्थ उत्पादन समावेश भए पनि पर्याप्त रकम विनियोजन गर्न नसकिने देखिएपछि सरकारले दुई विकल्पहरूमा विचार गर्न थालेको बताएका छन्। उनले भने, “विभिन्न माध्यमबाट स्रोत खोज्ने विषयमा सोच भइरहेको छ। आयल निगमअन्तर्गत नयाँ कम्पनी खोलेर अगाडि बढाउने वा वैदेशिक सहयोग लिने प्रारम्भिक छलफलहरू भएको छ। तर हालसम्म कुनै ठोस कदम चालिएको अवस्था छैन।”
