Skip to main content

‘२४ भदौ को दिउँसो सेना सडकमा आयो भने थप रक्तपात हुने थियो’

समाचार सारांश सम्पादकीय समीक्षा पश्चात तयार गरिएको। जेनजी आन्दोलनपछि राज्यमा सत्ता खालीपन र हिंसा वृद्धि भएपछि सुशीला कार्कीलाई प्रधानमन्त्री बनाउने सहमति जंगी अड्डा र शीतल निवासमा बनेको, ओमप्रकाश अर्यालले भने। उनले भदौ २३ र २४ गतेका घटनामा घुसपैठ र योजनाबद्ध विनाश भएको भन्दै आयोगका प्रतिवेदनलाई आधिकारिक मान्नुपर्ने बताए। अर्यालले अहिलेको सरकार सुशासन, विधिको शासन र दण्डहीनता अन्त्यको एजेन्डाबाट विचलित भएर त्रासपूर्ण वातावरण सिर्जना गरेको टिप्पणी गरे। गत वर्ष भदौ २३ र २४ गते नेपालमा ‘जेनजी’ आन्दोलन भयो जसले तत्कालीन शासन सत्ता परिवर्तन गरायो। त्यसपछि देश एक समयका लागि राजनीतिक संक्रमणकालमा प्रवेश गर्‍यो। उक्त राजनीतिक संक्रमणलाई कसरी पार लगाउने र आन्दोलनपछि देशलाई कसरी अघि बढाउने भन्ने अनिश्चितताका बीच सुशीला कार्कीको नेतृत्वमा अन्तरिम सरकार गठन गरियो र यसले चुनाव गराएर देशलाई संवैधानिक दायरामा ल्यायो।

जेनजी आन्दोलनको एक वर्ष पूरा भएको अवसरमा तत्कालीन अन्तरिम गृहमन्त्री ओमप्रकाश अर्यालसँग गरिएको कुराकानीमा उनले भने, “गत वर्ष भदौमा जेनजी पुँख्र्यौलीले विद्रोह गरेका थिए भने त्यो विगतका विद्रोहभन्दा फरक थियो।” उनले थपे, “त्यही बेला सरकारले सुशासनमा कमजोरी देखाएको थियो। उनीहरू सडकमा आए र भने— ‘यो आन्दोलन जेनजीको हो, अरू नआउनुहोला।’” भदौ २३ गते आन्दोलन गर्दा राज्यका तर्फबाट दमन र ज्यादती भएको र धेरै जेनजी प्रदर्शनकारी मरेकोले ठूलो आक्रोश ल्याएको उनले बताए।

अर्यालले २४ गते दिउँसो १२ बजेपछि प्रधानमन्त्रीलाई हेलिकप्टरबाट सुरक्षित स्थानमा लगिएको र त्यसपछि रातिसम्म धेरै घटनाहरू भएका बताए। उनले भने, “यदि बिहानै सेना परिचालित भए थप रक्तपात हुन सक्थ्यो।” उनले सेना परिचालनका लागि कानुनी प्रक्रिया आवश्यक रहेको र सरकारले निर्णय लिन सकेन भने। उनले भने, “सेनाले नागरिक र सेनाबीच प्रतिस्पर्धा र भिडन्त हुने जोखिममा पनि ध्यान दिनुपरेको कारण तत्काल सडकमा नआएको बुझिन्छ।”